Wilno
Herb

Wilno

miasta Wilna

Historia

Nie wiadomo dokładnie, kiedy Wilno zostało założone. Wiadomo natomiast, że pierwsze wzmianki o nim w źródłach pisanych pojawiają się w 1323 roku, w liście księcia Giedymina, adresowanym do miast niemieckich. Zaprasza w nim Niemców i Żydów do zamieszkania w Wilnie. 11 marca 1387 roku Jagiełło nadaje miastu prawa Magdeburskie. W tym samym roku odbywa się chrzest oraz unia Litwy Królestwem Polskim.

W latach 1503-1522 miasto było otoczone murem obronnym z trzema basztami i dziewięcioma bramami. Do czasów dzisiejszych przetrwało niewiele z tej budowli.

W 1522 roku Franciszek Skoryna zakłada pierwszą w mieście drukarnię. Wilno staje się jednym z najbardziej znanych centrów wydawniczych w Europie.

W roku 1579 wielki książę litewski i król Polski Stefan Batory nadaje założonej przez Jezuitów szkole miano Uniwersytetu. Uniwersytet wileński wkrótce staje się najważniejszym ośrodkiem naukowym i kulturalnym w regionie.

W 1655 roku po raz pierwszy Wilno zostało zajęte przez armię rosyjską. Miasto ograbiono, spalono, część mieszkańców zamordowano.

W latach 1702 i 1707, w czasie wojny północnej, miasto było zajęte przez wojska szwedzkie.

Mimo wielu pożarów, które niszczyły miasto w XVII wieku, na początku XIX wieku miasto liczyło 20 tysięcy mieszkanców — Wilno było jednym z największych miast Europy Północnej.

Od roku 1795 do początku I wojny światowej (1914 r.) Wilno, podobnie jak cała Litwa, wchodziło w skład Imperium Rosyjskiego. Po powstaniu listopadowym (1831 r.) władze zamknęły Uniwersytet wileński. Wilno stało się centrum ruchu narodowego Białorusinów. W Wilnie swe utwory drukowali najwybitniejsi poeci i pisarze białoruscy.

W roku 1869 wybudowano linię kolejową Sankt-Petersburg — Wilno — Warszawa. Powstała Odlewnia Żelaza, pierwszy browar.

W roku 1920, po aneksji Wilna przez Polskę, stolicę Litwy przeniesiono do Kowna. W październiku 1939 roku, po rozpoczęciu się II wojny światowej, Wilno zwrócono Litwie, jednak wkrótce wraz z całą Litwą zostaje ono okupowane i aneksowane przez Związek Radziecki (Kowno zostało de facto stolicą Litwy do lata roku 1944, początku drugiej okupacji sowieckiej).

W latach 1944-1990 Wilno było stolicą Litewskiej SSR, od roku 1990 — stolicą Republiki Litewskiej.

W 1991 roku ustanowiono mały i wielki herb miasta.

W roku 1994 Starówka miasta została umieszczona na liście światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO.

Legenda o założeniu miasta

Legenda założeniu Wilna jest prawdopodobnie najbardziej znaną legendą na Litwie.

Pewnego razu wielki książę litewski Giedymin wybrał się na polowanie w dolinę Świntoroga. Zmęczony po polowaniu postanowił odpocząć. Przyśnił mu się wilk żelazny, wyjący na wysokim wzgórzu. Rano Giedymin wezwał Lizdejkę, tłumacza snów i kapłana pogańskiego. Lizdejko wyjaśnił mu, iż żelazny wilk symbolizuje potężny zamek i miasto, które Giedymin ma wybudować, zaś przeraźliwe wycie wilka oznacza, że sława o mieście rozejdzie się szeroko po całym świecie. Giedymin posłuchał mędrca. Na zbiegu rzek usypano kopiec, a na nim zbudowano zamek.

Pomnik ku czci księcia Giedymina stoi obecnie na placu katedralnym, u podnóża Góry Zamkowej.

Nazwa miasta

Swą nazwę Wilno wzięło od nazwy rzeki Wilenki, zwanej dawniej Wilejką. Nazwa tej dość bystrej rzeki pochodzi prawdopodobnie od słowa „fala“ — w języku litewskim „vilnis“.

Nie wiadomo jest natomiast, dlaczego nazwę miasta, pierwotnie zwanego Wilejką, zmieniono na Wilno. W źródłach pisanych nowa nazwa miasta pojawia się od XVI wieku.

Herb

Herb miastu został nadany w 1330 roku. Przedstawia on brnącego przez fale Świętego Krzysztofa, niosącego na barkach Dzieciątko Jezus.

W roku 1568 Zygmunt August po raz pierwszy wspomina o symbolach, umieszczonych na pieczęci stolicy. Na jednym z jego listów widoczna jest pieczęć, przedstawiająca świętego Krzysztofa, brnącego przez fale, z Dzieciątkiem Jezus na barkach. Święty przedstawiony jest z podwójnym krzyżem na lasce. W XVI wieku laska zamieniona była na wyrwane drzewo.

Święty Krzysztof (z greckiego — „niosący Chrystusa“) prawdopodobnie żył w III wieku. Jak głosi legenda, poniósł on śmierć męczeńską za głoszenie nauk Chrystusa w Licji za panowania cesarza Decjusza.

Według legendy, Święty Krzysztof był dużego wzrostu. Mieszkał przy rzece i przenosił przez nią ludzi – na własnych barkach. Pewnego razu dziecko poprosiło go o przeniesienie na drugą stronę. W połowie drogi stało się jednak tak ciężkie, że Krzysztof zaczął obawiać się o ich życia. Gdy jednak szczęśliwie dotarli do drugiego brzegu, dziecko wyznało mu, że jest Chrystusem, dźwigającym na swych barkach ciężar całego świata.

Święty Krzysztof jest patronem kierowców, marynarzy, podróżnych, przewodników, ale też introligatorów i ogrodników.

Motyw świętego Krzysztofa jest rzadko spotykany w litewskiej sztuce ludowej. Przedstawiano go brnącego przez fale, niosącego Dzieciątko na barkach. Jezus w jednej ręce trzyma kulę ziemską, drugą zaś błogosławi.

Wilno posiada dwa herby – duży i mały. W herbie dużym mieści się mały, po obu jego stronach są trzymacze heraldyczni, nad małym herbem unoszący wieniec laurowy, przepasany wstęgami w kolorach flagi litewskiej (żółty, zielony, czerwony). Trzymacz po prawej stronie herbu prawej ma topór, symbol jedności, przewiązany rózgami liktorskimi, trzymacz po lewej — symbol sprawiedliwości — wagę oraz kotwicę, znak nadziei.

 
Komentarze
Możliwość komentowania wyłącznie dla osób zarejestrowanych. Zarejestruj się
Wilno

Użytkownikom
Informacja
Aktualnie na stronie:
Miasta: 55
Obiekty: 39
Zdjęć: 881